Γλώσσα
Μέσα στα πλαίσια της πολιτικοκοινωνικής νοοτροπίας του Κυπραίου εντάσσεται και ένα ασυνείδητο/υποσυνείδητο μίσος προς την κυπριακή διάλεκτο. Τόσο πολύ που στη δημοτική και μέση εκπαίδευση μας την αντιμετωπίζουμε απλά ως λάθος. Τόσο πολύ που η μόνη της χρήση από δημόσια βήματα είναι σε σάτιρες/σκετσάκια και σε φεστιβάλ αφιερωμένα στη λαϊκή μας παράδοση (λέγε με κυπριακά κονσέρβας).
Παρόλες τις συστηματικές προσπάθειες του Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού (της μεγαλύτερης καταστροφικής δύναμης στην Κύπρο μετά την Εκκλησία του Αποστόλου Βαρνάβα) να εξαλείψει εντελώς την διάλεκτο, αυτή εξακολουθεί να υφίσταται και να χρησιμοποιείται καθημερινά από όλους, προς εκνευρισμό παραγόντων του υπουργείου που κοκορεύονται μεταξύ άλλων πως μέσα σε εκατό χρόνια θα την έχουν εξαλείψει πλήρως.
Ο μέσος Κυπραίος δεν προσπαθεί ενσυνείδητα να κάνει κάνενα κακό (ή καλό). Εκπαιδεύεται όμως στην ιδέα ότι όταν μιλάμε κάτω από επίσημες περιστάσεις (όταν μπροστά από το στόμα μας υπάρχει μικρόφωνο) μιλάμε την επίσημη νεοελληνική και όχι την καθομιλουμένη. Ο δε μέσος κουλτουριάρης Κυπραίος αμφιταλαντεύεται ατέρμονα με απώτερο σκοπό να νιώθει ότι πάει αντίθετα στο ρεύμα. Αν πιστεύει ότι η κύρια τάση είναι να μιλούν οι ακαδημαϊκοί τη διάλεκτο τότε μιλά την επίσημη ελληνική, και όταν συναισθανθεί ότι οι ομοϊδεάτες του φτάνουν μια κρίσιμη μάζα το γυρίζει ξανά στα κυπριακά.
Η σελίδα που διαβάζετε είναι γραμμένη στην επίσημη ελληνική. Το ίδιο το ιστολόγιο γράφεται (με μια αυθαίρετη, προσωπική γραφή, αφού δεν υπάρχει πραγματική γλωσσολογική σύμβαση) στην κυπριακή διάλεκτο. Με αυτό το πείραμα ήθελα να δω αν ο Κυπραίος θα μπορεί να διαβάζει σοβαρά θέματα στα κυπριακά. Ήθελα επίσης να μάθω τους περιορισμούς της διαλέκτου, αφού λόγω του συνεχούς αποκλεισμού της από εμάς τους ίδιους δεν εφευρίσκει ορολογία πέραν της καθημερινής γλώσσας. Δεν μιλά επιστήμη και λογοτεχνία, έστω και αν μιλά άπταιστα τη σύγχρονη καθημερινότητα μας.
Έχει περάσει περισσότερο από ένας χρόνος ζωής του ιστολογίου, και μπορώ να πω δυο πράγματα με σιγουριά μετά από εκατό περίπου άρθρα. Πρώτον, ότι όντως η κυπριακή διάλεκτος είναι περιορισμένη σε λεξιλόγιο για θέματα από τα οποία επιτηδευμένα κρατήθηκε εκτός. Πολύ δύσκολα μπορεί να γράψει κάποιος με ορολογία νομικής, κοινωνιολογίας, τεχνολογίας, ψυχολογίας και φυσικής, χωρίς να καταφεύγει στο λεξιλόγιο της επίσημης ελληνικής. Αυτό που μου βγαίνει τελικά είναι ένα μπαστάρδεμα κυπριακών και καλαμαρίστικων (έτσι λέμε την επίσημη ελληνική στην Κύπρο), που ίσως τελικά να είναι και η μοίρα της διαλέκτου μας: να τείνει λεξιλογικά προς τα επίσημα ελληνικά, διατηρώντας το περίεργο συντακτικό και τη φωνητική χοντράδα που τη χαρακτηρίζει.
Από την άλλη, το ιστολόγιο είναι επιτυχημένο στην αναγνωσιμότητα έστω και αν χρησιμοποιά την κυπριακή διάλεκτο για να μιλήσει για θέματα που κατά κόρον καλύπτονται στην επίσημη ελληνική. Τα στατιστικά επισκέψεων δείχνουν ότι ακόμα και άτομα που προέρχονται από πανεπιστήμια, μέσα μαζικής ενημέρωσης και ερευνητικά κέντρα διαβάζουν το ιστολόγιο. Αυτό που δεν περίμενα είναι ότι ένα μεγάλο ποσοστό (δύσκολο να πω ακριβώς αλλά γύρω στο ένα πέμπτο με ένα τέταρτο) δεν είναι Κυπραίοι. Λαμβάνοντας υπόψη πόσο δύκολο είναι για μένα να καταλάβω άλλες (βόρειες, νησιώτικες κλπ) διαλέκτους, με τιμά το γεγονός ότι επιστρέφουν για να διαβάσουν, έστω και με δυσκολία, αυτά που έχω να πω.
