Ένα που τα βασικότερα πράματα που μαθαίνει ο πρωτοετής φοιτητής είναι να γράφει. Όταν λέμε να γράφει εν εννούμε λογοτεχνία (που μακάρι να έσιει το ταλέντο να τη γράφει). Μιλούμε για άρθρα τζαι βιβλία που σκοπό έχουν να πραγματευτούν ένα θέμα με σοβαρότητα. Ο πρωτοετής λοιπόν φοιτητής μαθαίνει ότι για να εν έγκυρο το μασκαραλλίκκι που έγραψε πρέπει να αναφέρει τες πηγές του. Αν δεν τες ανάφερει τότε υπάρχουν τρεις περιπτώσεις, τις οποίες δυστυχώς εν αδύνατο να ξεχωρίσεις. Η πρώτη εν ότι λαλεί μαλακίες που τες φκάλλει που το νου του γράφοντας. Η δεύτερη εν ότι προσπαθεί να κλέψει είτε ιδέες, είτε μαλακίες άλλων τζαι να τες περάσει σαν πρωτότυπη δική του εργασία ή την αντικειμενική αλήθεια αντίστοιχα. Η τελευταία τζαι ατυχέστερη εν ότι εν πραγματικές οι πηγές, αλλά δυστυχώς επειδή εν τες δηλώνει κανένας εν θα μπορεί ποττέ να ξεχωρίσει την περίπτωση του που τες πρώτες δυο.
Τούτα γράφω τα γιατί εκάμαν μου δώρο ένα ιστορικό ντοκουμέντο πρόσφατα. Το βιβλίο εδιαφημίστηκε απίστευτα (ιδίως που το ΜΕGΑ, ποιος να ξέρει γιατί…) ως η ιστορική κλειδαρότρυπα μέσα που την οποία θα μάθουμεν οι άμοιροι τι πραγματικά έγινε στην τελευταία αποτυχημένη προσπάθεια του ΟΗΕ να κλείσει το Κυπριακό. Μιλώ φυσικά για “Το Μυστικό Παζάρι” (με υπότιτλο “οι 129 μέρες που συγκλόνισαν τον Ελληνισμό”), το οποίο εγράψαν μαζί οι Βενιζέλος, Ιγνατίου τζαι Μελέτης. Για να είμαι ειλικρινής εν το εδιάβασα ακόμα, αλλά το πρώτο πράμα που κάμνω με κάθε μη λογοτεχνικό βιβλίο εν να γυρίσω στη βιβλιογραφία τζαι να δω πόση έρευνα έγινε που τους συγγραφείς, αλλά τζαι νέες πηγές που μπορεί να μεν τες έξερα τζαι να αξίζει να τες διαβάσω.
Το βιβλίο των 547 τόσων σελίδων, που κάθε μια τους περιέχει δηλώσεις, αποσπάσματα εγγράφων, απόρρητα τηλεγραφήματα τζαι ότι άλλο μπορείτε να φανταστείτε έσιει βιβλιογραφία (κρατηθήτε γερά) μισής σελίδας. Την παραθέτω αυτούσια και ανέγγιχτη παρακάτω, τζαι προσκαλώ ούλλους όσους έχουν μιαν ιδέα του πως γράφουνται τα ιστορικά βιβλία να μου πουν σε ποια που τες τρεις αρχικές κατηγορίες εμπίπτει το πόνημα των τριών συγγραφέων.
Claire Palley, An International Relation Debacle - The UN Secretary-General’s Mission of Good Offices in Cyprus 1999-2004, Hart Publishing.
Lord David Hannay, Cyprus The Search for a Solution, I.B.Tauris.
Δημήτρης Κωσταντακόπουλος, Η αρπαγή της Κύπρου, Εκδόσεις Λιβάνη.
Yiannis Papadakis, Echoes from the Dead Zone: Across the Cyprus Divide, I.B.Tauris.
Robert I. Rotberg, Cyprus After Annan: Next Steps Towards a Solution, WPF Report N.37, Cambridge MA, 2003, World Peace Foundation.
Εφημερίδες: Έθνος, Ημερησία, Φιλελεύθερος, Βήμα, Ελευθεροτυπία, Καθημερινή, Ελεύθερος Τύπος, Phileleftheros on Line, New York Times, Washington Post, Los Angeles Times, Το Παρόν.
Πρακτορεία: ΑΠΕ, ΚΥΠΕ, Associated Press, Reuters, AFP, Anatolia.
Τηλεοπτικά Δίκτυα: ΝΕΤ, MEGA, ΡΙΚ, BBC, CNN Turk, NTV.
Αρχείο και σημειώσεις συγγραφέων από το Νοέμβριο του 1999 μέχρι τον Οκτώβριο του 2005.
Εκθέσεις του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών για την Κύπρο, αποφάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ.
Επίσημες ανακοινώσεις του Γραφείου Τύπου και Πληροφοριών της Κυπριακής Δημοκρατίας, του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, του εκρποσώπου των Ηνωμένων Εθνών, και του Φόρεϊν Όφις.
Ιστοσελίδες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των Υπουργείων Εξωτερικών της Ελλάδας, της Κύπρου, της Τουρκίας, των Ηνωμένων Πολιτειών και της Βρεττανίας.
Σημειώνω ότι σε ολόκληρο το βιβλίο δεν υπάρχει ούτε μία σύνδεση των περιεχομένων με τη βιβλιογραφία (μέσω υποσημείωσης ή άλλωσπως). Άτε τωρά σε 547 σελίδες να προσπαθείς να καταλάβεις πόσα εν αλήθεια τζαι απλά εν έχουν αναφορά, πόσα εν κλεμμένα ή που δεύτερο σιέρι από άτομα με συμφέροντα να μεν πουν την αλήθεια, τζαι πόσα εν απλά θρέμμα της φαντασίας των συγγραφέων. Ίδομεν.

Ξεκίνησα τελικά να το διαβάζω το βιβλίο, είμαι στη σελίδα 240 περίπου. Έχεις δίκιο για τις αναφορές, μάλιστα συνέχεια γράφει “σοβαρός Έλληνας διπλωμάτης είπε…” και “αξιόπιστος άνθρωπος του Προέδρου είπε..” χωρίς να αναφέρει ονόματα κτλ. Δεν σου εμπνέει και πολλή εμπιστοσύνη για αυτά που γράφει.
Παρασκευή 23/12/2005 10:31Αυτό που δέχομαι όμως να λάβω υπόψη είναι ότι άμα γράφεις ένα βιβλίο ένα χρόνο μετά τα actual γεγονότα, δεν θα υπάρχει και πολλή βιβλιογραφία να δεις anyway και το αναφέρουν ότι οι key players είναι ακόμα active. Εδώ για τη δολοφονία του Κεννεντυ που έγινε το 1963 δεν δημοσιοποιούν ονόματα, για αυτό που έγινε πριν 2 χρόνια θα πουν?
‘Αλλο πράγμα που κάνει εντύπωση είναι ότι υπάρχουν εκτενείς απαντήσεις του Προέδρου σε διάφορα “ερωτήματα” που θέτουν οι συγγραφείς. Είναι as if του έστειλαν τις ερωτήσεις και ετοίμασε τις απαντήσεις του ωραία και συσταρισμένα. Έπρεπε να βάλουν και το δικό του όνομα στους συγγραφείς του βιβλίου.
Θα το διαβάσω όμως μέχρι το τέλος το βιβλίο για να έχω άποψη. Πρέπει να τα διαβάζεις όλα αν θέλεις να έχεις σφαιρική εικόνα. Ένα πράγμα που έμαθα στο μάθημα της ιστορίας είναι ότι δεν υπάρχουν unbiased ιστορικά βιβλία (άρα διαβάζεις όσα παραπάνω μπορείς και βγάζεις τα δικά σου συμπεράσματα σου accordingly.)
Δεν είμαι φαν του Ιγνατιου, αν και τον θεωρω εξαιρετικο δημοσιογραφο, αλλα των αλλων δυο συγγραφεων. Διαφωνω μαζι σας. Εχω τελειωσει το διαβασμα. Ειναι εξαιρετικο βιβλιο. Εξευτελιζουν τον Παπαδοπουλο στο κεφαλαιο που αναφερονται στη νεα υορκη και σιγουρα ειναι δουλεια του Ιγνατιου που δεν τον παει τον προεδρο. Πως να υπαρχει φιλοι μου βιβλιογραφια για ενα γεγονος που εγινε πριν 18 μηνες; Ας ειμαστε σοβαροι. Αλλωστε ειναι μια δημοσιογραφικη εργασια ολοκληρωμενη. Εγω τους βγαζω το καπελλο επειδη απεφυγαν να καταγραψουν την γνωμη τους. Το μισο βιβλιο ειναι οι δηλωσεις του ντε Σοτο και του γουεστον. Συνεχιστε το διαβασμα και θα παθετε πλακα. Ειναι πολυ καλο βιβλιο. Εγω εντυπωσιαστηκα επειδη δεν παρασυρουν τον αναγνωστη σε συμπερασματα.
Σάββατο 24/12/2005 21:09Και κατι ακομα. Δεν συμφωνω οτι ο δημοσιογραφος πρεπει να αναφερει τις πηγες του. Αν το πραξει θα καει. Δεν θα του εχει εμπιστοσυνη κανεις. Ειναι πολλα βιβλια που δεν εχουν βιβλιογραφια. Ιδιαιτερα όσα ειναι βιβλια ερευνας. Πιστευω πως οταν τελειοωσετε το βιβλιο θα εντυπωσιαστειτε και εσεις. Η καθημερινη της Κυριακης το εχει νουμερο 3 στα Best Sellers της Ελλαδας.Τους περασαν μονο ο Σημιτης και ο Ανδρουλακης. Οταν ο κατσουριδης και ο Μαρκιδης που δεν συμφωνουν σε τιποτα, συμφωνησαν οτι ειναι εγκυροτατο, εγω τι αλλο να πω. Διαβαστε το κεφαλαιο για τη νεα υορκη. Ειμαι βεβαιος οτι ειναι του ιγνατιου. κανει σκονη τον παπαδοπουλο.
Σάββατο 24/12/2005 21:16Μα υπάρχει βιβλιογραφία στο πίσω μέρος. Το θέμα είναι κατα πόσο αναφέρεται μέσα στο βιβλίο μέσω αναφορών και υποσημειώσεων που και πως χρησιμοποιήθηκε.
λχ οι δηλώσεις του Ντε Σότο και του Γουέστον έγιναν πότε, σε ποιον/ποιούς και δημοσιεύτηκαν που και από ποιον;
Για αρκετές αναφερόμενες πηγές στη βιβλιογραφία δε θα ήταν και ιδιαίτερα δύσκολο.
Τρίτη 27/12/2005 18:43Αυτό για παραδειγμα:
Τηλεοπτικά Δίκτυα: ΝΕΤ, MEGA, ΡΙΚ, BBC, CNN Turk, NTV.
θα μπορούσε να είναι μέσα στο κείμενο συγκεκριμένο με ονόματα εκπομπών και ημερομηνίες χωρίς να τίθεται σε κανένα βαθμό θέμα δημοσιογραφικής δεοντολογίας.
Αγαπητοι φιλοι, δεν προκειται για πανεπιστημιακο paper. Μα τι εχετε παθει; Ειναι ενα βιβλιο 3 δημοσιογραφων, που δεν βασιζεται σε αλλο βιβλιο, που εχει δεκαδες συνεντευξεις και απορρητα εγγραφα. Το ερωτημα ειναι εαν λενε την αληθεια. Μεχρι της στιγμης, και οι οπαδοι του ναι και οι οπαδοι του οχι, δεν βρηκαν κανενα ψεγαδι. Να κανουμε κριτικη… Αλλα όχι να κανουμε κριτικη για την κριτικη. Ειναι ενα εξαιρετικο βιβλιο. Διαβαστε το και θα μαθετε για ποιο λογο δεν λυθηκε το Κυπριακο.
Τετάρτη 28/12/2005 07:43Αγαπητέ κ. Ιωαννίδη, εκτός από εσάς κανένας δεν έχει σχολιάσει το περιεχόμενο, ή για νενέκους και οχιάδες. Έχετε και ένα μικρό λαθάκι: το βιβλίο βασίζεται σε τουλάχιστον 5 άλλα βιβλία σύμφωνα με τη βιβλιογραφία του, αλλά δε μπορείτε να ξέρετε τίποτα γιατί δεν υπάρχει καμία υποσημείωση που να σας δείχνει τι ακριβώς βασίστηκε σε αυτά. Βλέπετε πόσο βολική εύκολη είναι η λογοκλοπή;
Επί της ουσίας, η δημοσιογραφική έρευνα μπορεί να έχει τα κουσούρια της (μυστικούς πληροφοριοδότες, άτομα που είναι ακόμα αναμεμειγμένα κλπ), αλλά δεν είναι μπακάληδες οι 3 δημοσιογράφοι, και πρόκειται για καταξιωμένα στο χώρο τους άτομα.
Η τεράστια πλειοψηφία των πηγών που αναφέρονται στο βιβλίο μπορεί άνετα να καταγραφεί μέσα στα πλαίσια της δημοσιογραφικής δεοντολογίας (συνέντευξεις που αναφέρεται ποιος τις έδωσε, έγγραφα του ΟΗΕ, τηλεγραφήματα, δημοσιεύματα εφημερίδων, ομιλίες προσώπων, δημοσιευμένες στον τύπο επιστολές, ψηφίσματα του ΟΗΕ, υλικό από ιστοσελίδες και χίλια άλλα). Ούτως ή άλλως για να γράψεις το βιβλίο τα έχεις μαζέψει όλα αυτά.
Τελικά, η μη αναφορά πηγών είναι στην καλύτερη περίπτωση αδικαιολόγητη τεμπελιά, στη χειρότερη (αυτός είναι και ο πιο δημοφιλής λόγος από τη δική μου εμπειρία) κάλυψη του 2% των αναληθειών που συμπεριλήφθηκαν από το 98% της αντικειμενικής πραγματικότητας. Αυτό που θα ήταν ξεκάθαρο δηλαδή από τις υποσημειώσεις γίνεται πλέον εξαιρετικά δύσκολο να εντοπιστεί. Όπως είπα και στην αρχή, οποιοσδήποτε πρωτοετής φοιτητής πρέπει να μπορεί να το επιβεβαιώσει αυτό.
ΥΓ: Αν έκανα κριτική στον Κατσιαούνη διότι σε βιβλίο 250 σελίδων με 900 υποσημειώσεις και 17 σελίδες βιβλιογραφία περιέγραψε γεγονός χωρίς να πει από που το πήρε, νομίζω δικαιούμαι να κάνω κριτική και στους 3 δημοσιογράφους. Εκτός αν κάποιοι θεωρούνται υπεράνω κριτικής.
Τετάρτη 28/12/2005 11:35Αγαπητε μου κυριε Στρατη, παλευω για το δικαιωμα της κριτικης. Τιμω τους ανθρωπους που εχουν το θαρρος της γνωμης τους. Και εσεις το εχετε. Σχολιασα το περιεχομενο επειδη σε μενα το βιβλιο ελυσε πολλες αποριες. Και ειμαι ευτυχης οπως ανεφερα για το γεγονος οτι οι συγγραφεις απεφυγαν να οδηγησουν τον αναγνωστη σε συμπερασματα. Αυτο τους το αναγνωριζω. Ειναι ενα διαφορετικο βιβλιο. Δεν πιστευω οτι ελαβαν οτιδηποτε απο οποιονδηποτε. Ειναι ενα βιβλιο απο την αρχη μεχρι το τελος δικο τους. Ειναι φανερο οτι τους εμπιστευθηκαν οι κ. ντε Σοτο, Γουεστον, Παπαδοπουλος, Βασιλειου, Κληριδης, Μολυβιατης. Αν εγραφαν οποιοδηποτε ψεμμα καποιος θα αντιδρουσε. Μην σταθειτε στην βιβλιογραφια αλλα στο περιεχομενο. Κανετε καλη δουλεια στην ιστοσελιδα σας. Γνωριζω τους 2 απο τους 3 συγγραφεις. Ειναι εξαιρετικοι δημοσιογραφοι, ανθρωποι και καλοι χαρακτηρες.
Τετάρτη 28/12/2005 18:04Sorry αλλά λόγω Χριστουγενιάτικων πανυγηρισμών δεν πολυπροχώρησα το βιβλίο. Ακόμα στη σελίδα 300 είμαι. Εξακολουθώ όμως να πιστεύω αυτά που έγραψα πιο πάνω. Και apparently διαβάζουμε διαφορετικό βιβλίο με τον κ. Ιωαννίδη διότι τη φάση της New York την πέρασα και δεν είδα κανένα να γίνεται “σκόνη”. Αντιθέτως, βρήκα ότι υπερτονίστηκε (γιατί άραγε?) ότι ο Κληρίδης προσπαθούσε να καθυσηχάσει τα μέλη του Εθνικού Συμβουλίου ότι ο Ντεκτάς θα κάνει πάλι τα δικά του και θα τους βγάλει από τη δύσκολη θέση.
Παρασκευή 30/12/2005 10:49Αυτό που με έκανε να σκεφτώ ήταν:
1. Μήπως εμμέσως θέλει να μας πει blame it on the old guy?
2. Γιατί έπρεπε να βγουν από τη “δύσκολη θέση” on the first place??
Α ναι, ξέχασα. Διότι ήθελαν λύση “Ευρωπαική”, ασαφώς “δίκαιη”, σύμφωνα με τα ψηφ. του ΟΗΕ, παστεριωμένη, εγγεγραμμένη, με άδεια κυκλοφορίας, με στάμπες γνησιότητας. Και FM stereo.
Είμαι στα πρόθυρα αυτοκτονίας. Για κάποιο λόγο, ένα ποσοστό του καημένου του βαθμού μου εξαρτάται από την ικανότητα μου να κάμω define τα πάντα. Και όταν λέω τα πάντα, εννοώ ότι ορολογία χρησιμοποιήσω. Εδώ και 45 λεπτά ψάχνω να βρω την επεξήγηση του actual reader και του implied reader, παρόλο που ξέρω πάρα πολύ καλά ποια είναι η διαφορά τους και τι σημαίνει το καθένα. Όμως, αν δεν χρησιμοποιήσω μια συγκεκριμένη πηγή (για κάτι που ξέρω και μπορώ να εξηγήσω από μόνη μου σε δευτερόλεπτα) θεωρείται ότι δεν έκανα σωστή έρευνα, ασχέτως αν είναι σωστό το definition μου, και κινδυνεύω να μου αποκοπούν βαθμοί.
Οι συγγραφείς του βιβλίου (το οποίο δεν διάβασα ακόμη, μιας και έκοψα πίσω εκεί στην ξενιτιά) επειδή δεν βαθμολογούνταν, απλούστατα εσύραν ότι ήξεραν μέσα τζαι κανεί. Βέβαια αυτό που είναι άξιον απορίας είναι το όραμα τους. Δηλαδή αν ήθελαν το σύγγραμμά τους κάποτε να χρησιμοποιηθεί από ιστορικούς, είναι επιεικώς γελοίο το γεγονός ότι όλα όσα αναφέρουν (που μπορεί εμείς τώρα να θυμόμαστε) να θεωρηθούν αποκυήματα της φαντασίας τους. Εάν πάλι ήθελαν να κάνουν μια απλή καταγραφή των γεγονότων, τότε δεν βλέπω γιατί την εξέδωσαν.
Κι εγώ ξέρω ότι ο Στάλιν είπε κάποτε «the death of a single person is a tragedy, the death of a million is a statistic» αλλά όταν το έγραψα στην έκθεση υπογραμμίσαν μου το 10 φορές και είπαν μου ότι από την στιγμή που δεν έγραψα ΠΟΤΕ είπεν έτσι πράμα ο Στάλιν (βιβλίο, ομιλία, συνέντευξη κτλ) θεωρείται ότι δεν το είπε ποτε!!!!! Παρόλο που είναι ένα από τα πιο διάσημα quotes που υπάρχουν. Αλλά δεν βρίσκω πουθενά την πηγή. Εκεί που θέλω να καταλήξω, είναι ότι συμφωνώ με τον συγγραφέα, ως προς το ότι η μη ιστορικά τεκμηριωμένη δουλειά, δεν χαίρει ίσης αξίας με την δουλειά προϊόν βαθύτατης έρευνας.
Παρασκευή 30/12/2005 19:35Είναι προφανές γιατί ο τ/σ Mega Channel προέβαλλε επί μακρόν το βιβλίο. Εις εκ των συγγραφέων του (ο Μιχάλης Ιγνατίου) είναι εργαζόμενος σε αυτό (ανταποκριτής στις Η.Π.Α.).
Και κάτι ακόμη: η χρήση (και παράθεση) βιβλιογραφίας δεν αποδεικνύει εξ’ ορισμού ότι ένα πόνημα είναι πλήρες, πόσω μάλλον δεν είναι προαπαιτούμενη για τη συγγραφή ενός ιστορικού βιβλίου. Αντιθέτως, με το να βασίζεται κάποιος αποκλειστικά σε βιβλία που κάποιοι έγραψαν πριν από αυτόν, δεν συνιστά καταγραφή της ιστορίας, αλλά αναμάσημά της.
Παρασκευή 06/01/2006 18:16